PRAWA CZΜWIEKA

  Wprowadzenie
  Historia praw cz這wieka
  Prawa cz這wieka w uj璚iu Karty NZ
  Kategorie praw cz這wieka
  Trzecia generacja praw cz這wieka
  Instrumenty prawne dot. praw cz這wieka

Dokumenty
  Karta Narod闚 Zjednoczonych
  Powszechna Deklaracja Praw Cz這wieka
  Konwencje traktatowe dot. praw cz這wieka
  Przem闚ienia
  Inne dokumenty

Cia豉 ONZ
  Rada Praw Cz這wieka
  Komisja Praw Cz這wieka
  Podkomisja ds. Popierania
   i Ochrony Praw Cz這wieka

  Trzeci Komitet Zgromadzenia Og鏊nego NZ
  Wysoki Komisarz NZ ds. Praw Cz這wieka
  Cia豉 traktatowe ds. Praw Cz這wieka

Mi璠zynarodowe Trybuna造
  Mi璠zynarodowy Trybuna Karny (MTK)
  Mi璠zynarodowe Trybuna造 ad hoc
  MTK dla by貫j Jugos豉wii
  MTK dla Rwandy
  Mechanizm NZ dla Mi璠zynarodowych
   Trybuna堯w Karnych

  Umi璠zynarodowione s康ownictwo karne
  Nadzwyczajne Izby S康闚 Kambod篡
  Specjalny Trybuna dla Libanu
  Specjalny Trybuna dla Sierra Leone

Mechanizmy ochrony
  Sk豉danie skarg indywidualnych

Quiz
  Wszystko o prawach cz這wieka

Mi璠zynarodowe Trybuna造

Mi璠zynarodowy Trybuna Karny
dla by貫j Jugos豉wii

International Criminal Tribunal
for the former Yugoslavia

JURYSDYKCJA

W豉軼iwo嗆 rzeczowa Trybuna逝
(kompetencje ratione materiae)

Wed逝g Statutu, MTKJ mo瞠 軼iga nast瘼uj帷e zbrodnie w przypadkach:

  1. Ci篹kiego naruszenia Konwencji Genewskich z 1949 roku, do kt鏎ych zaliczono:
    • umy郵ne zab鎩stwo;
    • torturowanie lub nieludzkie traktowanie, w陰czaj帷 w to do鈍iadczenia biologiczne;
    • umy郵ne powodowanie wielkich cierpie albo ci篹kie uszkodzenie cia豉 lub zdrowia;
    • niszczenie i przyw豉szczanie mienia nieusprawiedliwione konieczno軼i wojskow i dokonane na wielk skal w spos鏏 bezprawny i samowolny;
    • zmuszanie je鎍a wojennego lub osoby cywilnej do s逝瘺y w si豉ch zbrojnych mocarstwa nieprzyjacielskiego;
    • umy郵ne pozbawienie je鎍a wojennego lub osoby cywilnej prawa do rzetelnego procesu prowadzonego w normalnym trybie;
    • bezprawn deportacj, przesiedlenie lub bezprawne pozbawienie wolno軼i osoby cywilnej; branie os鏏 cywilnych jako zak豉dnik闚;
  2. Pogwa販enia praw i zwyczaj闚 wojennych, takich jak:
    • u篡wanie zatrutej broni lub innej broni maj帷ej zada nadmierne cierpienia;
    • samowolne niszczenie miast i wsi lub ich dewastowanie nie uzasadnione konieczno軼i wojskow;
    • atakowanie lub bombardowanie przy u篡ciu jakichkolwiek 鈔odk闚 nie bronionych miast, wsi, dom闚 mieszkalnych i budynk闚;
    • zagrabianie, niszczenie lub umy郵ne dewastowanie instytucji religijnych, charytatywnych, o鈍iatowych, artystycznych, naukowych, zabytk闚, dzie sztuki i nauki;
    • grabie maj徠ku publicznego lub prywatnego;
  3. Ludob鎩stwa - dokonania kt鏎egokolwiek z wyszczeg鏊nionych poni瞠j czyn闚 z zamiarem wyniszczenia, w ca這軼i lub w cz窷ci, grupy narodowej, etnicznej, rasowej lub religijnej:
    • zab鎩stwo cz這nk闚 takiej grupy;
    • spowodowanie powa積ego uszkodzenia cia豉 lub rozstroju zdrowia cz這nk闚 grupy;
    • rozmy郵ne stworzenie grupie warunk闚 篡cia obliczonych na spowodowanie ca趾owitego lub cz窷ciowego fizycznego wyniszczenia grupy;
    • stosowanie 鈔odk闚 maj帷ych na celu wstrzymanie urodzin w obr瑿ie grupy;
    • przymusowe przekazywanie dzieci cz這nk闚 grupy do innej grupy;
  4. Zbrodni przeciwko ludzko軼i; tj.:
    • zab鎩stwo;
    • eksterminacja;
    • niewolnictwo;
    • deportacja;
    • uwi瞛ienie;
    • torturowanie;
    • zgwa販enie;
    • prze郵adowania polityczne, rasowe i religijne;
    • inne nieludzkie czyny.

Sala rozpraw Mi璠zynarodowego Trybuna逝 Karnego dla by貫j Jugos豉wii
W豉軼iwo嗆 miejscowa Trybuna逝
(kompetencje ratione loci)

Jurysdykcja terytorialna Mi璠zynarodowego Trybuna逝 dla by貫j Jugos豉wii obejmuje terytorium by貫j Jugos這wia雟kiej Federacyjnej Republiki Socjalistycznej, w陰czaj帷 w to obszar l康owy, powietrzny i wody terytorialne.

W豉軼iwo嗆 podmiotowa Trybuna逝
(kompetencje ratione personae)

Przed Trybuna貫m odpowiada ka盥a osoba fizyczna bez wzgl璠u na obywatelstwo, kt鏎a planowa豉, pod瞠ga豉, wydawa豉 rozkazy, pope軟i豉 lub w inny spos鏏 namawia豉 lub pomaga豉 w planowaniu, przygotowaniu lub pope軟ieniu wymienionych zbrodni.

Pe軟ienie przez oskar穎nego funkcji publicznej, bez wzgl璠u na to czy jest to g這wa pa雟twa, szef rz康u czy cz這nek rz康u, nie zwalnia od indywidualnej odpowiedzialno軼i karnej za pope軟ione zbrodnie.

Niezapobiegni璚ie zbrodni lub te nieukaranie winnych przez prze這穎nych, kt鏎zy wiedzieli lub mogli si dowiedzie o pope軟ionej zbrodni, jest karane przez MTKJ.

R闚nie dzia豉nie na rozkaz nie zwalnia od odpowiedzialno軼i karnej. Dzia豉nie na rozkaz mo瞠 jednak stanowi podstaw wy陰czenia odpowiedzialno軼i karnej, je瞠li Trybuna stwierdzi, 瞠 wymaga tego sprawiedliwo嗆.

W豉軼iwo嗆 czasowa
(kompetencje ratione temporis)

MTKJ mo瞠 wykonywa jurysdykcj w odniesieniu do zbrodni wymienionych w Statucie, pope軟ionych na terytorium by貫j Socjalistycznej Republiki Jugos豉wii od 1991 roku.




Dokument opracowany przez O鈔odek Informacji ONZ w Warszawie
na podstawie materia堯w ONZ, czerwiec 2003 r.
Aktualizacja stycze 2013r.
Specjalne podzi瘯owania dla
Helsi雟kiej Fundacji Praw Cz這wieka za wk豉d merytoryczny.

Konwencje traktatowe oraz dokument "Wzorcowe Regu造 Minimum Post瘼owania z Wi篥niami" (Nowy Jork, 1984 r.) pochodz ze strony internetowej Helsi雟kiej Fundacji Praw Cz這wieka w Warszawie.
O鈔odek Informacji ONZ dzi瘯uje za udost瘼nienie dokument闚.
O鈔odek Informacji ONZ w Warszawie     tel. (+4822) 825 57 84,   e-mail: unic.poland@unic.org