Przemówienia

Przesłanie z okazji Dnia Praw Człowieka

Kofi Annan, 10 grudnia 2002 r.

O dzisiejszych czasach można powiedzieć, między innymi, to, że niewiele było w historii ludzkości okresów, w których sfera stosunków międzynarodowych ulegałaby tak głębokim przeobrażeniom. Podobne, sejsmiczne wstrząsy dotykają także sfery wzajemnych relacji pomiędzy państwem a obywatelami. Siły, które wywołują te wstrząsy to, między innymi, globalizacja, rozprzestrzenianie się międzynarodowego terroryzmu oraz rosnąca akceptacja uniwersalnego charakteru praw człowieka. Jeśli chcemy odpowiednio pokierować tym procesem, musimy mieć wizję, która pomoże stworzyć nowy stan równowagi. Potrzeba nam wizji, która będzie respektować prawa człowieka, rzuci wyzwanie groźbie terroryzmu i odwoła się, jak nigdy dotąd, do zasobów oraz prawnie obowiązujących form wielostronnej współpracy. Musimy mieć taką wizję, by sprostać złożonym wyzwaniom, ale jej realizacja musi być podporządkowana jednej, nadrzędnej zasadzie: poszanowaniu międzynarodowych rządów prawa.

Jednym z najwspanialszych dokonań, jakie zostawiło nam w spadku ostatnie stulecie, było stworzenie zbioru praw międzynarodowych. Właściwie rozumiane i skutecznie stosowane prawo humanitarne, prawo dotyczące uchodźców, prawo karne oraz prawa człowieka stanowią - razem wzięte - kodeks przepisów, który chroni jednostkę przed niesprawiedliwością, bezprawnym traktowaniem i łamaniem fundamentalnych zasad bezpieczeństwa.

Stanowczo zbyt często dochodzi do naruszeń praw jednostki i stanowczo zbyt często władze naginają krajowe prawa, by stworzyć pozory legalności dla łamania fundamentalnych praw człowieka i pogwałcenia swobód obywatelskich.

Siła rządów prawa tkwi jednak w tym, że mają one uniwersalny charakter i mogą być powszechnie stosowane. Zakorzenione w prawach człowieka, które przysługują wszystkim mieszkańcom Ziemi, rządy prawa dotyczą w równym stopniu silnych i słabych, a ich stosowanie jest obowiązkiem zarówno dużych jak i małych państw. Rządy prawa są najskuteczniejszym narzędziem w walce z przestępczością i terroryzmem i stanowią najlepszą gwarancję bezpieczeństwa, pokoju i wolności na świecie.

W przypadającym dziś Dniu Praw Człowieka apeluję do wszystkich rządów, społeczności i jednostek, aby z nowym impetem zaangażowały się w realizację idei powszechnego stosowania rządów prawa. Zróbmy wszystko, aby to cenne dziedzictwo nigdy nam nie spowszedniało. Kultywujmy, chrońmy i rozwijajmy je. Dbajmy o to, aby było stale żywe i - z okazji Dnia Praw Człowieka - jeszcze raz zobowiążmy się, że wypełnimy tę misję.

Kofi A. Annan